Images de page
PDF
ePub

Il y plaça une porte de fer, fit un enchantement, et écrivit dessus que cette porte ne tomberoit qu'après huit cent soixante-quatre ans. Il en est sorti vingt-quatre souverainetés qui ont dévasté le monde, et qui étoient de la nation des Adjoudj et des Padjoudj, que Jean l'évangéliste appelle Gog et Magog à cause de leur multitude.

)

On trouve ensuite le pays des Koukariens, qui est Schaki, et celui des Alains, qui est le Scharouan et Schamakhi (s), où l'on construisit un temple du Feu, qui fut appelé Scharouan. L'Oudie est à l'occident de l'Araxes, entre la province d'Artsakh et le fleuve Kourh; cette province est au pouvoir des Albaniens. C'est de là qu'étoit Oda (6), prince attaché à Tiridate ; on y trouve la grande église d'Amaras, avec les reliques de Grégoire , patriarche des Albaniens. Le pays d'Artsakh est celui de Khatchen. Kandsag est Gandcha avec son territoire et Zagam (7), jusqu'à la plaine de Gaga, où est le monastère de Khoranaschad (8), et le trône de l'apôtre Elisée (9). Dans le pays d'Artsakh, il y a encore le monastère de Kandsasar (10), où est la tête de S. Jean-Baptiste. Le pays de Kartman s'appelle K’harthamanig; on y trouve le tombeau du vartabied Jean Maïragometsi (1). Ensuite sont la grande et la petite Siounie, où est le saint trône de l'apôtre Eustathius, appelé Dathev Dzidzrhanavank’h (12). Kegham est Keghark’houni, avec le monastère de Mak’henis (13), l'île de Sevan au milieu de la mer, et plusieurs contrées au nord, qu'on appelle Zagam, et où se trouve le monastère de Hoghardzin (15) avec celui de Kedig, résidence du vartabied Kosch (16).

Le pays d'Aïrarad contient beaucoup de provinces. Arscharouni et Eraskhadsor sont actuellement Gaghzovan, où est le saint monastère de Thathoul et de Varos, où Thomas

առաջնորդ կացոյց , եւ մարդիկ չայր : դ եւ գաւառն Գաբեղենից եւ բերդ կապոյտ, որ կոչի Արտագերից : Անդ եւ կեչրոր քաղաքն եւառաքար ի վիմափոր վանքն, ուր կայ գերեզման է չա, ռացի Խաչատուր վարդապետին : Եւ ասէն գա. Հառն սաֆմանակից է նմա : Րագուան աւան, Բագրանայ բերդն է, ՛ի վր սուրեան գետոյն, զոր Երուանդ չխեաց, եւ անդ փոխեաց զաթոռ Հայոց Թագաւորացն : Աւանն, Գիւղաքաղաք ասի :

Արագածոտն,Նատումէուրկան սուրբ ուխտն Թեղենիս եւ Եղիզարտրօշ եւ մեծասքանչ լեառն Արագած, որ ՚ի ստորոտէն մինչեւ ՛ի կատար լերինն ամուր եւ կէս ճանապարՀէր գլուխնորա, ՛իքսան եւ չորք բաժանի լերուք մեծամեծք,եւ'ի մէջնց Հոգ Հովտաձեւ:Հարմայատակեւչորեսինծայրք լերանցն Հանդէպ միմեանց խաչանման : Ասեն թէ օրհնեալ եւ օծեալ է նշան տէրունական նորէաբաշխ, աջով սուրբ լուսաձորչեն լերուքն, ան *ի փառս խաչելոյն քի. եւ ի մէջ Հովտին քարածերպ այր մեծ, 'ինմին յայրի շնեալ տաճար փոքրիկ խորան եւ կախեալ կանթեղս առանց չամանի. եւ փոխանակ ջրոյ արտասուօք լցեալ եւ Տրով երկնային վառեալ: եւ է մինչեւ ցայսօր անշիջանելն, մինչեւ ի գալուսն եւ ի դատաստան, որ բազմաց արժանաւորացն տեսողք ու եւ տեսանե» (Հրաշքն զայն ՛ի փառս այ :

Եւ յանդիման յարեւելս կուսէ լեառն Արայի, ուր սպան շռայլ ամիրամ՝ զԱրայն գեղեցիկ, եւ՛ի միւս կողմանէ երկիրն արբոյ , ուր կան սուրբ ուխտքն Սաղմոսավանքն եւ սուրբ Անապատն Հրեշտակաբնակ, ուր կայ ի նշան Արագածայ , եւ օձաչալած սուրբ նշանն, որ ունի մասն ՛ի կեաց

fut

.

futsupérieur (17), et celui de Vartig-Haïr (18). Là sont encore la province de Kapeghéan et le fort de Gabord, qui se nommoit aussi Ardakerits, Là sont la ville de Getchror et le monastère de Dzarhak’har (19), dans une gorge pierreuse, où l'on trouve le tombeau du vartabied Khatchadour Getcharhatsi (20). La province de Pasen est dans le voisinage de celle-ci. Le bourg de Pakovan est le fort de Pakran : il fut fondé sur le fleuve Akhouréan par Erovant, qui y transporta la résidence des rois Arméniens. Avan se nomme Kioughak'haghak’h (21).

La province d'Arakadzodn est celle de Nekadoun, où sont les saints monastères de Théghénis (22) et d'Eghibardrosch (23), et la miraculeuse montagne Arakadz, qui a une journée et demie de chemin depuis le pied jusqu'au sommet. Ce sommet est divisé en vingt-quatre très - grandes montagnes , et au milieu se trouve Kok (24), lieu uni et semblable à une vallée , où sont quatre sommets de rochers vis-à-vis les uns des autres, de manière à former une croix. On dit que notre saint illuminateur y bénit et y consacra , pour la gloire de J. C. crucifié, une croix miraculeuse. Au milieu de la vallée est une grande caverne où l'on a bâti un petit temple où sont des flambeaux suspendus sans cordes, et qui, au lieu d'eau, sont remplis de larmes, et allumés par le feu céleste. Ils ont brûlé jusqu'à ce jour, et brûleront jusqu'à l'arrivée de J. C. et jusqu'au jour du jugement, où nous serons témoins de choses étonnantes, et où nous verrons la gloire même de Dieu.

Du côté de l'orient est la montagne Araï, où l'impudique Sémiramis tua le bel Ara. De l'autre côté est la terre de K’harpi, où sont le monastère de Saghmosavank'h (25), et Permitage de Hreschdagapnag (26), où est la croix d'Arakadz et une autre contenant une portion du bois de vie teinte de sang, qui chasse les serpens, et opère des cures miraculeuses Tome II.

Dd

1

փայտն արիւնաներկ եւ առնէնշանս մեծամեծս, ? օձաչարն եւ յամ՝ պատաչարս , եւ ածընկալ սք նշանն, տէրունական սք նշան (27), սէ Յակօբայ Մծբնայ Հայրապետի աջն, սբ Յակօբայ (28) Խն եղբօր մատն : Եւ գերեզմանն ականատես սուրբ վարդապետին Գրիգորի, որ ձեռակերտ է, մեծ կա

Թողիկոսին եւ բոլոր շինուածքն ամ:Րայց յանապատնչ որ աղօթիւք եւ Հայցմամբ նորին ակներեւ ամենեցուն իջանէ լոյան զգալի ՛ի վր կաթուղիկէի եւ պարծանս խաչին : ԱլեւոՀանավանքն, ուր կայ վարշամակն քի• եւ աբ բեռն աջոյ ձեռին, եւ մի աջն Նախավկային, եւ երկու կողքն եբ կարապետան : ։ Տեղերավանքն, ուր կայ շրջակապուտակ եք նշանն • եւ կոշկավանքնուր կայ գերեզմանն Պետրոս ականատես սբ վարդապետին եւ՛ի կոչկայ» մի գերեզմանքն չուական եւ Դանիելեն Թոռանոցն սի լուսամորչին : Աղ եւ պաչի վանքն : : եւ գետն յուղի սբն էորգ, որ կայ ծնօտն գաղտն եւ ականջն եւ արիւն սբ Գէորգայ զօրավարին, եւ այլ բազում՝ վանք էր :

Իսկ ՛ի Հիւսիսոյ կողմանէ Արագածայ» է երկիրն Շերակայ, յորում է մայրաքաղաքն Աի աթոռն Բագրատունեաց թագաւորացն :Ձորոյ գեն, Անի է եւիրակգաւառնչ ուր կան սբ ուխտքնՀռոմոսի եւ Մարմարաշէն եւպրավանքն եւ Հառիճայ եւ այլ բազում, կարս եւ քաղաքս Անի : վանանդն, կա րուցչուտիէրՂեւոնդ վարդապետն (43):Գողթա Վանանդն որիչ է: Ե՛ի դաշտն Այրարատեան է LEIMջմիածին, որ Հաղարշապատ քաղաքն աթոռ ԹգրացՀայոց մեծաց. «Դուին քաղաք նման նմին եւ Խորվիրապնչ որ է տեղիք չարչարանացնԳրիգորի

pour la morsure des serpens et pour toutes les blessures. II y a encore une croix reçue de Dieu, une autre croix dominicale, la main droite de S. Jacques de Nisibe et un doigt de S. Jacques frère du Seigneur. Il y a aussi l'admirable tombeau du vartabied Grégoire (29), construction qui appartient au grand patriarche, ainsi que tous les bâtimens. C'est dans cet ermitage que, pour la gloire de la croix et par les prières et les supplications de ce vartabied, il descendit aux yeux de tout le monde une lumière sensible sur le dôme. Il y a encore dans le pays le monastère d'Iohanavank'h (30), où se trouvent le saint suaire de J. C., le clou qui perça sa main droite, la main droite de S. Étienne ( 31.) et deux côtes de S. JeanBaptiste. Le monastère de Degheravank'h (32), où est une croix entièrement bleue, et celui de Goschgavank’h (33), où on trouve le tombeau admirable du vartabied Pierre (34). A Goschga sont encore les tombeaux de Housig et de Daniel, petit-fils du saint illuminateur (35). Il y a aussi dans ce pays Khatchivank'h et le bourg de Moughni de S. George (36), où sont la mâchoire, le crâne, l'oreille et le sang du guerrier S. George. Il y avoit encore beaucoup d'autres monastères.

Du côté du nord de l'Arakadz est la terre de Schirag, dont la métropole est Ani, résidence des rois Pagratides. Le pays de Dsoroï-ked (37) est Ani, et la province de Schirag, où sont les monastères de Hrhomos (38), de Marmaraschen (39), de Tbravank’h (40), de Harhidjaï (41), et beaucoup d'autres, avec les villes de Kars et d'Ani. Le pays de Vanant est Garouts (42), d'où étoit le vartabied Léonce (44). Koghthan est éloigné de Vanant. Dans la plaine d'Ararad sont, SaintEdchmiadzin, qui est la ville de Vagharschabad, résidence des rois de la grande Arménie ; la ville de Tovin, qui lui ressemble ; Khorvirab, où sont les endroits des tourmens du

« PrécédentContinuer »